لیست پرونده ها

درباب جنبش‌ها، کنش‌های جمعی و اعتراض‌ها

تعداد اخبار:7
همزمان با گستردش جوامع و تقسیم‌کار‌های پیشرفته‌تر، مقوله تصدی جوامع به‌صورت دموکراتیک در اختیار طیف خاصی از نخبگان قرار گرفت که با تصمیمات خود می‌توانند اثراتی بیش از تصمیمات خود انسان بر زندگی شخص بگذارند. به‌طور طبیعی مردم برای مقابله با اثرات منفی تصمیمات نخبگان سیاسی، در دل ساختار‌های دموکراتیک و دولت مدرن راه‌های گوناگونی را برای کنش‌های جمعی در اختیاردارند. تظاهرات خیابانی، امضای طومارها، تحصن، تحریم انتخابات، شرکت در انتخابات و ده‌ها ابزار دیگر که امروزه با گسترش فضای وب، حتی طومارها، درخواست‌های مجازی، هشتک زدن‌ها و ... نیز به آن افزوده‌شده است. اما کنش‌های جمعی همراه در قالبی مسالمت‌آمیز انجام نمی‌شوند. زدوخورد‌های جلیقه زرد‌ها با پلیس، درگیری‌های پلیس آمریکا با معترضان به قتل جورج فلوید و حتی درگیری‌های خیابانی که بعضاً در کشور ما رخ می‌دهد این سؤال‌ها در ذهن‌ها مطرح می‌کند که چرا کنش‌های جمعی ما به سمت اعتراضات بعضاً خشونت‌بار پیش می‌رود. از همین رو فهم مقوله اعتراض و جامعه‌شناسی آن اهمیت می‌یابد.
چرا اعتراضات به وجود می‌آیند؟
نگاهی به تحلیل اعتراضات، لوبون و نظریه انبوه خلق؛

چرا اعتراضات به وجود می‌آیند؟

چرا اعتراضات شکل‌گرفته و بعضاً به سمت خشونت می‌رود؟ سؤال ساده‌ای که شاید در بدو أمر ابتدایی و مضحک تلقی شود و با پاسخ‌های ساده‌تری همچون فشار اقتصادی، ظلم، تبعیض و یا حتی پاسخ‌های امنیتی چون دخالت‌های خارجی، نفوذ و... جواب داده شود و شاید هر یک از پاسخ‌ها به‌نوبه خود درست باشد، اما برای یک جامعه‌شناس صرف این پاسخ‌ها کافی نیست.
بدون ابزار تحول، بقایی در کار نیست
نگاهی به نظریه‌های نوسازی در خصوص اعتراضات؛

بدون ابزار تحول، بقایی در کار نیست

نظریات نوسازی برخلاف کنش متقابل نمادین، بر سیر و گذار به‌جای معنا و روش خلق آن تمرکز دارند، در حقیقت وجه شباهت این دو رویکرد در تفسیر انقلاب به‌عنوان خلأ میان دو ساختارمندی است و وجه تفاوت آن‌ها در این است که مکتب کنش متقابل نمادین تمرکز پژوهش‌های خود را بر نحوه خلق معنای جدید قرار داده و نظریات نوسازی، خلق معنای جدید را پیش‌فرض گرفته است.
چگونه سرمایه شما را تبدیل به یک کنش گر خشن می‌کند؟
شرحی بر نظریه رضایت نسبی؛

چگونه سرمایه شما را تبدیل به یک کنش گر خشن می‌کند؟

دیویس معتقد است، مردم در طول تاریخ دوره‌های بی‌شمار فقر و محرومیت را گذرانده و زیر شدیدترین ستم‌ها زندگی کرده‌اند اما هیچ‌گاه دست به قیام خشونت‌آمیز نبرده‌اند. ازنظر او فقر دائمی و محرومیت مردم را انقلابی نمی‌کند؛ بلکه آن‌ها معمولاً این شرایط را با تسلیم و رضا توجیه و یا با ناامیدی پذیرا می‌شوند.
ازهم‌گسیختگی هویتی در جامعه‌ای ملتهب
دورکهایم، جامعه صنعتی و آنومی اجتماعی

ازهم‌گسیختگی هویتی در جامعه‌ای ملتهب

عدم‌انسجام جایی شکل می‌گیرد که تقسیم‌کار، تمایز را بیش از آگاهی و وجدان عمومی گسترش دهد، در این حالت آگاهی و وجدان عمومی با گسست همراه‌شده و درعین‌حال آگاهی جدیدی جایگزین آن نمی‌شود. آنومی در چنین حالتی مطرح می‌شود. ازنظر دورکهایم جامعه در وضعیت آنومی به شهروندان فشار آورده تا آنچه از فقدان انسجام در درون خود داشته را بیرون ریخته و اعتراضات خشونت‌بار شکل می‌گیرد.
چگونه معترضان دنیای خود را می‌سازند؟
باید معنای کنش جمعی را شناخت؛

چگونه معترضان دنیای خود را می‌سازند؟

هرچند طی سال‌های اخیر با ظهور مباحث هویت در خصوص اعتراضات، دقت هربرت بلومر در حوزه معنایابی اعتراضات موردتوجه قرارگرفته، اما بلومر رفتار‌های جمعی اولیه را ماقبل جامعه و غیراجتماعی می‌داند که موردانتقاد جامعه‌شناسان متأخر قراردارد. خردگریزی رفتارهای جمعی اولیه، احساساتی بودن و... ازنظر بلومر اوامری هستند که طرح وی از اعتراضات را شبیه به طرح انبوه خلق لوبون می‌سازد.
از اعتراضات کور تا جنبش سازمان یافته
شرحی بر نظریه بسیج منابع/ بخش نخست؛

از اعتراضات کور تا جنبش سازمان یافته

مفهوم سواری مجانی عنوان معمایی بود که اولسون برای نخستین بار در خصوص جنبش‌ها مطرح ساخت. ازنظر اولسون اعتراضات بدون در نظر گرفتن پاداش‌های واضح و آشکار نمی‌توانند عضوگیری کنند. عمده افراد در وضعیت آشوب دست به محاسبه زده و به این سمت می‌روند که صرفاً تماشاچی اعتراض باشند، چراکه اگر اعتراضات پیروز شود، نفع آن شامل همه می‌شود و اگر شکست خورد زیانی از سمت اعتراض شامل آن‌ها نمی‌شود.
معترضان چگونه منابع خود را به منافع تبدیل می‌کنند؟
شرحی بر نظریه بسیج منابع/ بخش دوم؛

معترضان چگونه منابع خود را به منافع تبدیل می‌کنند؟

گروه‌های اعتراضی می‌کوشند طبق توان بسیج و کنش‌گری خود در ساختار رسمی قدرت نفوذ کرده، سهمی یافته، خط‌کشی‌ها را تغییر دهند و یا در آن اخلال ایجاد کنند. ازنظر تیلی میزان توان هر سازمان اعتراضی بسته به چهار مؤلفه تعهد، تعداد، وحدت و ارزشمندی است که در صورت فقدان هریک، گروه اعتبار خود را از دست می‌دهد.

چرا ایرانی‌ها به مصرف گرایی تشویق می‌شوند؟

لباس دوختن شهید ستاری برای همسرش

او هم ضداستعمار بود هم ضداستبداد

ضرورت کنترل مداوم تعلقات و دغدغه‌های زندگی

بزرگ‌ترین مشکل سینمای کودک «رها شدگی» است

جمهوری اسلامی حامی فرهنگ و هنر است

تاریخ را درست روایت کنیم

چرا برابری برای رشد جامعه ضروری است؟

صورتی متفاوت از برابری

آیا پول‌دار بودن، غیراخلاقی است؟

فقر فقط ما را بی پول نمی‌کند

توسعه از دیروز تا امروز

فنلاند یا پینوشه، کدام مسیر را انتخاب می‌کنید؟

ارتقای کیفیت زندگی بر اساس کدام الگو؟

فرار از مدرسه!

ثروت مازاد بر نیاز، باید به جامعه بازگردد

محدودیت برای ثروت چه منافعی برای ما دارد؟

زمان آن فرا رسیده که از نابودی خود دست برداریم

حدود و ثغور اردشیر زاهدی در دشمنی با انقلاب

سریال های دنباله دار به چه میزان موفق بودن اند؟

گزارشی از چگونگی شکل گیری رسانه های معاند

پیشنهاد بازنگری قانون مالیات هنرمندان

آتش سردی را خاموش کنیم

تقسیم کار‌های منزل در ایجاد نظم

ممنوعیت فعالیت زنان نویسنده

عجایب اعجوبه‌ها

آلودگی هوا به مازوت ربطی ندارد!

سعادت و شقاوت انسان در گرو انتخاب دوست

خاتون در ابهام!

چرا عدل در منظومه فکر دینی اهمیت دارد؟