بررسی وضعیت این روزهای سینما در گفتگو با محمدتقی فهیم؛
انحراف سینما نسبت به مخاطب از نقطهای آغاز شد که این آقایان نسبت به تماشاگران نگاه منفی داشتند و سینما را به این سمت بردند که ما باید برای کسب اعتبار جهانی فیلمهای روشنفکرانه بسازیم. وقتی سینما به لحاظ مدیریت و بودجه دولتی شد و حاکمیت نیز به نوع خاصی از فیلمها چراغ سبز نشان میداد درنتیجه اکثر فیلمسازان در زمان ساخت فیلم بجای اینکه نیاز مخاطب و جذب او به سالنهای سینما را مدنظر داشته باشند، بیشتر به فکر این بودند که فلان جشنواره خارجی آنها را بپسندند.
ژانرشناسی فیلمهای هندی؛
یکی از دلایل علاقهمندی مخاطبان ایرانی و حتی هندی به ژانرهای درام و ملودرام خانوادگی، این است که سنخیتهای فرهنگ شرقی موجب میشود. مخاطبان دو کشور، این موقعیتهای درام یا تراژیک و همچنین شخصیتها و قهرمانها را بهتر درک کرده و با آنها همذات پنداری کنند. ضمن اینکه ایرانیان به پایان خوش قصهها و فیلمها علاقه خاصی دارند و این عنصر در فیلمهای هندی پررنگ است.
شباهت فیلم «باران» مجیدی به «فاندری» مانزوله؛
هر دو این فیلم باران و فاندری، سعی در بازنمایی مسئله حاشیهنشینی دارند. سینما بازتولید واقعیت است و نمیتواند از زندگی واقعی جدا شود. سینما به عنوان هنر میتواند موانع اجتماعی، فرهنگی و زبانی را بشکند. هند از نظر فرهنگ سینمایی غنی و چندین فیلم به زبان منطقهای را در خود جای داده است. سینمای مراتی، یکی از چندین سینمای محلی هند، فضای خاص خود را دارد که جذابیتی در بین تماشاگران ایجاد کرده است. سینما همواره سعی در ارسال پیامهای اجتماعی در مورد موضوعات مختلف داشته است. با این حال، سینمای خاصی که موضوع حاشیه نشینی را به تصویر میکشد همچنان انتقادی است. بر خلاف مضامین پر زرق و برق سینمای بالیوودی، سینمای مراتی صادقانه تلاش میکند تا مشکلات حاشیه نشینی را توصیف کند. فیلم سینمای فاندری (۲۰۱۴) تلاش میکند تبعیض طبقاتی، دالیت و حاشیه نشینی را بازنمایی کند. باید در نظر گرفت که این تنها سینمای هند نیست، بلکه سینما در سراسر جهان در خدمت مسائل حاشیهنشینی است تا سد اجتماعی و اقتصادی را بشکند.
مروری بر اشتراک تمدن هند و ایران در قرن ۱۶ و ۱۷ میلادی؛
آریاییها ساکن ایران و هند بودهاند. در نتیجه، زمینههای مشترک بسیاری در زبانها، ادیان و لباسهای دو کشور وجود داشته است. رابطه فرهنگی ایران و هند در پیش از اسلام، به بهترین وجه در هنر متجلی است. اگرچه این رابطه دچار فراز و نشیبهای مختلفی نیز شده است. مردم هند و ایران بهعنوان دو تمدن باستانی همسایه، همواره در طول اعصار از پیوندهای تاریخی نزدیکی برخوردار بودهاند. آنها وطن مشترک، گذشته زبانی و نژادی مشترک داشتند. در طول چندین هزار سال، آنها در زمینههای زبان، مذهب، هنر، فرهنگ، غذا و سنتهای دیگر با یکدیگر تعامل کرده و یکدیگر را غنی کردند.
میزگرد بررسی مفهوم سینمای سیاسی و بایستههای آن در جامعه ایرانی با حضور منوچهر اکبرلو و سعید الهی/ بخش چهارم؛
اکبرلو: بیسیاستی مدیران، بزرگترین آسیب را به سینمای سیاسی کشور میزند و اصطلاحاً دوغ و دوشاب را با همدیگر مخلوط میکند؛ یعنی در مورد یک فیلم معمولی عطش کاذب ایجاد میشود و در فیلمساز ادعا ایجاد میکند. این اتفاق به نظر من از دهه هفتاد آغاز شد/ الهی: مافیا به ده نفر میگویند! وقتی ۹۹ درصد جامعه هنری شما را تحویل نمیگیرند!
نقدی بر تی تی که سوژههای اصلی آن در ایده رها شده؛
در طول فیلم برخورد دو آدم از دو جهان متفاوت شامل منطق صرف در مقابل احساس صرف دیده میشود که فیلمساز قصد دارد میان آن دو یک برهمکنش برای تبلور تأثیرگذاری ایجاد کند که البته موفق نبوده است، که ریشه و علت اصلی آن در ضعف اساسی فیلمنامه به نظر میرسد.
بررسی تأثیر روانی آثار سینمایی بر مخاطب در گفتگو با شهرام خرازیها؛
بدون شک فیلم به فیلم و پلان به پلان میزان تأثیرپذیری خشونت فرق میکند و ممکن است در یک فیلم مخاطب تحت تأثیر خشونت قرار گیرد و در سکانس دیگری از همان فیلم خشونت او تخلیه شود. اما برآیند کل این تحقیقها به این نتیجه رسیدند که بازنمایی خشونت در رسانه باعث افزایش خشونت در مخاطب خواهد شد نه باعث پیشگیری و تخلیه خشونت.
چرخش پایان تلخ یک کتاب به پایانبندی روشن یک سریال؛
تعامل میان داستان یک رمان با داستان یک سریال، از جنس یک اقتباس همراه با خلاقیت میتواند یک تجربه موفق محسوب شود تا توسط سایر فیلمها و سریالها نیز الگوبرداری شود؛ زیرا دههها است که در کشور، محصولات سینمایی و سریالی همواره با مشکل خلأ وجودی متن داستان محور و قصهگو که دارای جذابیت برای جذب مخاطب و توسعه فرهنگ داستانسرایی و قصهگویی در جامعه باشد روبرو است.
بررسی جایگاه ایران در رشد سینمای هندی با استناد به کارگردان نخستین فیلم هندی ناطق و نخستین فیلم هندی رنگی بلند؛
قبل از اکران این فیلم، سینمای هند فقط فیلمهای صامت تولید میکرد و مضمون آنها راجع به اساطیر کهن بود. اردشیر ایرانی برای انتخاب یک نمایشنامه محبوب با مضمونی متفاوت باید ریسک میکرد. همچنین او اعتقاد داشت که زبانی ترکیبی از هندی و اردو در «عالم آرا» انتخاب شود تا این اطمینان بدست آید که فیلم مخاطبان بیشتری را جذب میکند.
میزگرد بررسی مفهوم سینمای سیاسی و بایستههای آن در جامعه ایرانی با حضور منوچهر اکبرلو و سعید الهی/ بخش سوم؛
اکبرلو: آن اوایل این بحث وجود داشت که با برخی از فیلمها چهکار کنیم؟ و یک جمله کلیشهای معمولاً رایج بود که به من میگفتند «آیا تو خودت حاضر هستی با خانوادهات بنشینی و این فیلمها را تماشا کنی؟» که من به آنها میگفتم که اساساً فلان فیلم برای زن و بچه من ساخته نشده است و فیلم اصلاً خانوادگی نیست. در دنیا فیلمها را سطحبندی میکنند و میگویند که دیدن این فیلم برای افراد زیر ۱۵ یا ۱۸ سال ممنوع است/ الهی: ما که در جمهوری اسلامی اساساً نه مشروبفروشی داریم و نه مشروب سازی، اما رسماً در فیلمهایمان مشروبات الکلی، خوردن و سرو کردن آن نمایش داده میشود. بعد توجیه مدیران ما این بود که اینگونه فیلمها با ردهبندی سنی حل میشود. من میگویم اساس کار مشکل دارد.