مفهوم «نوجوانی» هرچند در جهان مدرن با مؤلفه‌هایی چون افزایش فراغت و شکل‌گیری جامعه مصرفی متولد شد، اما در سپهر معرفتی اسلام، این دوران با عبور از کودکی و پذیرش نقش و مسئولیت‌پذیری اجتماعی گره خورده است. تجربه تاریخی انقلاب اسلامی و دفاع مقدس نشان داد که نوجوان ایرانی قابلیت آن را دارد که به عنوان موتور محرکه و «پیشران» جامعه عمل کند و با درک واقعیت‌های میدان، حماسه‌ساز شود. با این حال، در دهه‌های اخیر، نظام سیاست‌گذاری با تقلیل جایگاه نوجوان و سلب نقش‌های جدی از او، عملاً وی را از صحنه کنشگری به حاشیه رانده است. این انسداد در مسیر مشارکت واقعی، سبب شده تا نگاه به نوجوان در لایه‌های پنهان جامعه از یک «فرصت اجتماعی» به یک «تهدید امنیتی» تنزل یابد. وقایعی نظیر اعتراضات سال ۱۴۰۱ نشان‌دهنده واکنش طبیعیِ نوجوانانی بود که برای خروج از وضعیت «نامرئی» بودن و کسب هویت و تمایز، تلاش می‌کردند. در این میان، رسانه‌ها نیز به‌مثابه یک تیغ دو لبه، هم می‌توانند ابزاری برای توانمندسازی باشند و هم با غلبه محتوای زرد، نوجوان را درگیر ابتذال کنند. از این رو، بازگشت به الگوی مشارکت اصیل و سپردن مسئولیت‌های واقعی به نوجوانان، نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی برای آینده جامعه است. از همین رو در پرونده پیش رو درصدد هستیم تا با بررسی سیاست‌گذاری‌های اشتباهی که نوجوان را از عرصه مشارکت اجتماعی بازداشته، بسترها و راهکارهای افزایش نقش‌آفرینی و مسئولیت‌پذیری نوجوان ایرانی در ساحت اجتماعی را مورد مداقه قرار دهیم.