سیدمحمود نجاتی حسینی

هر جا گفتمان و سیاست حکومت به گفتمان مردم نزدیک بوده، توانسته روی افکار عمومی تأثیر مثبت بگذارد. مردمی‌سازی و بسیج شدگی اتفاق افتاده است و هرجا گفتمان حکومت یک گفتمان دیگری بوده و سطح حکومت و حاکمیت طوری بوده که موردپسند مردم نبوده، مردمی‌سازی شکل نگرفته است یا به‌سختی اتفاق افتاده و یا اگر اتفاق افتاده، متزلزل شده است.

تحول می‌تواند مقدمه و پیشران پیشرفت باشد. همان‌گونه که توسعه می‌تواند نقش علت آماده کننده برای تحول را ایفا کند. به این معنا، هر پیشرفتی دورنمای توسعه و تحول است و نیز هر پیشرفتی نتیجه تبعی و تابعی توسعه و تحول است. پیشرفت، پس رفتن روبه‌جلو و راندن جامعه و تاریخ و فرهنگ به سمت جلوتر رفتن به‌صورتی متحول‌تر و توسعه‌یافته‌تر است.

باید مردم حساسیت بیشتری نسبت به دین پیدا کنند. درعین‌حال نباید از این نکته غافل شد که ذائقه دینی‌شان هم تغییر کرده است. این همان دین مردم‌پسند، فقه مردم‌پسند، دین‌گرایی مردم‌پسند و روحانیت خواهی مردم‌پسند است. باید این سلایق تازه را به خوبی مدیریت کرد تا هم حقیقت دین آسیب نبیند و هم دین‌داری مردم حفظ، تأمین و تضمین شود.

بروکراسی و تکنوکراسی باید کارامدی و بهره وری داشته باشد. وقتی از منظر روان شناسی اجتماعی و سیاسی کار و شغل و نیز جامعه شناسی مدیریت و سازمان نگاه می‌کنید میزان مقبولیت و مطلوبیت نهاد روحانیت که قدرت را در دست گرفته، برمی‌گردد به اینکه تا چه اندازه این نهاد – سازمان کارامدی و بهره وری دارد و تا چه اندازه می‌تواند زندگی سیاسی و اجتماعی را به نحو احسن وفق یک عقلانیت مطلوب و مقبول و معقول اداری اجرایی مدیریت کند.

مدیر گروه دین انجمن انسان‌شناسی ایران گفت: یک نقد حقیقی واقعا انتقادی به معنای درست کلمه و یک امر انتقادی که برای جامعه و فرهنگ و سیستم و مردم و زیست جمعی در حال و آینده‌های دور و نزدیک مثمرثمر باشد، چنانچه دارای این اوصاف اجتماعی فرهنگی و معرفتی عقیدتی باشد قطعاً هم گفتنی و هم شنیدنی و هم به کار بستنی و مؤثر و کارآ و سازنده است.