حکمرانی سایبری

رشد شتابان شبکه‌های اجتماعی، بدون چارچوب‌های حمایتی و تربیتی، نسل جدید را در معرض الگوهای هویتی متناقض قرار داده است؛ تجربه کشورهای مختلف نشان می‌دهد بی‌توجهی به این زیست بی‌قاعده، مستقیماً به بحران هویت در آینده اجتماعی منجر می‌شود.

شبکه ملی اطلاعات را باید بخشی از یک زیست‌بوم بزرگ‌تر و پیچیده به نام زیست‌بوم دادگان ملی دانست؛ جایی که فناوری، انسان، حکمرانی و محتوا در ارتباطی تنگاتنگ با یکدیگر معنا پیدا می‌کنند.

ما عملاً این حکمرانی سایبری را پذیرفته‌ایم و با آن تعامل می‌کنیم. وقتی این حکمرانی را پذیرفته‌ایم، شاید اندیشیدن به حکمرانی دیگری چندان صحیح نباشد. امروز بخش زیادی از حمل‌ونقل ما توسط شرکت‌هایی مانند «اسنپ»، «تپسی» و «ماکسیم» انجام می‌شود. اگر این سیستم متوقف شود، بخش عمده‌ای از حمل‌ونقل عمومی دچار مشکل می‌شود. همین وضعیت در بسیاری از حوزه‌های دیگر مانند VODها نیز وجود دارد. پس ما خواه‌ناخواه این مدل از حکمرانی را در عمل پذیرفته‌ایم.

باید روایتی از سیر تاریخی توسعه در ایران معاصر داشته باشیم و مبتنی بر آن روایت، مسیر توسعه و بومی‌شدن در حوزه فناوری اطلاعات را ترسیم کنیم. این کار چندان ساده نیست. یکی از مهم‌ترین سختی‌های آن فقدان تاریخ‌نگاری درست در مورد اجزای مرتبط با این موضوع است. دست ما در این زمینه خالی است و برای ارائه روایتی درست، نیازمند کار مهم تاریخ‌نگاری هستیم.

چند سال است که سیاست سازمان ملل، پیشبرد سیاست‌های توسعه سواد اطلاعاتی با اولویت زنان و کودکان و بعد مردان است. ما در کشور خودمان چه میزان به این موضوع اهتمام داشته‌ایم؟ آیا شما دوره‌ای برای اینها سراغ دارید؟

تصمیم می‌گیریم، قرارگاه‌های سایبری و سازمان‌های متعدد هم داریم و اقداماتی را در این عرصه انجام می‌دهیم، اما در حقیقت هنوز نتوانسته‌ایم در آن نظامات حقوقی برای خودمان مقرراتی تعریف کنیم. اگر کشور ما بخواهد وارد این مقررات بین‌المللی شود، آن الزامات حقوقی و ملاحظات حقوقی ما چیست که من بتوانم در عرصه بین‌الملل طبق آنها عمل کنم؟