رضا داوری

اکنون جهانی که پیش از این مستعمره بوده یا استعداد مستعمره‌بودن داشته در حاشیه جهان جدید قرار گرفته بی‌آنکه از وضع خود خبر داشته باشد این وضع غفلت در راه نبودن و در حاشیه قرار داشتن را من صفت خاص توسعه‌نیافتگی یافتم.باید اندکی بیشتر به تاریخ توجه کنیم و مخصوصاً در تاریخ معاصر کشورمان و وضع کنونی جهان تامل کنیم.

برای خروج از وضعیت توسعه‌نیافتگی، به اندكی تواضع نیاز داریم. يعنی نیاز داریم به توانايی‌ها، ناتوانی‌ها و نقاط قوت، نقص‌ها و دانايی‌ها و نادانی‌های خود بیشتر توجه کنیم. نقش سياست را نيز نبايد ناديده گرفت. حكومت‌ها اگر اراده اصلاح داشته باشند، تا حدودی بر موانع فائق می‌آيند و اگر امكان‌ها و نيازها را بشناسند، موفق می‌شوند. 

سیاست علاوه بر اثر مستقیمی که در تعلیم و تربیت دارد و آن را مدیریت می‌کند، اثر غیرمستقیم نيز می‌تواند در تعلیم و تربیت داشته باشد و آن ترجيح برخی علوم و آموزش‌ها بر علوم و آموزش‌های ديگر و دخالت در كار آموزش علوم است. این کار همیشه نتیجه نامطلوب داشته است. سیاست نمی‌تواند بگوید که به کدام علم رو بايد كرد و از كدام علم رو گردان بايد بود. علم و سیاست دو شأن جامعه كنونی‌اند، اما آنچه مسلم است سیاست، تکلیف علم را معین نمی‌کند. علم و سیاست در جوامع كنونی باید با هم در تناسب باشند و سياست نبايد اين تناسب را برهم زند. با توجه به اين ملاحظات به نظر می‌رسد؛ سياست موفق، سياست مراعات دانايی و دانش است. 

رضا داوری اردکانی ضمن انتقاد از وضعیت تفکر در ایران تصریح کرد: وضع فکر و نظر در زمان کنونی چندان خوب نیست و به خصوص که سیاست فرهنگ و علم هم به این وضع هیچ وقعی نمی‌گذارد و شاید از آن خبری هم نداشته باشد. گویی ما به خرد و تفکر پشت کرده‌ایم.