عهد قاجار

پس از کودتای ۱۲۹۹ ش، با تغییر شرایط سیاسی، اهمیت احداث راه‌آهن در راستای اهداف استعماری دول خارجی برای دولت ایران دوچندان شد و دولت ایران مصمم شد به منظور توسعه امور بازرگانی همچنین اجرای سیاست‌های استعماری یک رشته راه‌آهن سراسری در مسیر شمال به جنوب کشور احداث کند. بر این اساس در ۲۰ بهمن ۱۳۰۴ش، مخبرالسلطنه؛ وزیر فوائد عامه و تجارت دولت وقت، ایده برادر را از کتابش بیرون کشید و در قالب لایحه احداث خط‌آهن خورموسی و بندرخرمشهر به بندر جز دو روز پیش از پایان پنجمین دور مجلس شورای ملی در خانه ملت مطرح کرد که دکتر محمد مصدق با آن مخالفت کرد و رأی نیاورد

ایرانیان زمانی با تمدن غرب به طور مستقیم برخورد کردند که تمدن جدید غرب تا حد زیادی تکامل پیدا کرده و به مراحلی از رشد و بلوغ رسیده بود که نه امکان غلبه بر آن برای ما وجود داشت و نه امکان جبران عقب ماندگی‌ها و پر کردن شکافی که میان جامعه ایران و غرب به وجود آمده بود. اگر ما سه سده پیش از آن یعنی در دوره صفویه همراه با نوسازی‌های غربی و رنسانس اروپایی، تلاش‌هایی را آغاز می‌کردیم شاید می‌توانستیم این شکاف‌ها را پر کنیم، اما اکنون در یک شکاف گسترده تاریخی و تمدنی گرفتار شده بودیم که پر کردن، جبران عقب افتادگی و رساندن ایران به سطح تمدن غرب ممکن نبود.