مغول

در آن زمان مغول‌ها حاکم بر ایران بودند و شاعران برای نوشتن و مذمت آنان دست‌شان باز نبود. اما به طور مثال سعدی در همین شرایط مسائلی را در اشعار خود طرح می‌کند که برای انسان راهگشاست، مثل این پند که می‌گوید غم و شادی هر دو رو از یک سکه‌اند و چاره انسان این است که برخود هیچ چیز را سخت نگیرد.

حکومت صفویه خود را با آن فرهنگ اصیل اسلامی همراه کرد؛ اما باز هم برآمده از متن آن نبود. اما انقلاب اسلامی، روی کار آمدن همان فرهنگ اصیل بود. به‌عبارت‌دیگر انقلاب اسلامی مظهر به‌قدرت‌رسیدن آن فرهنگی بود که اسلام درست کرده، چهارده‌قرن دوام آورده و در نهایت توانست به عرصه سیاست پای بگذارد.