بعد از انقلاب، تولید غلات ۱۶۹ برابر شده و نهمین صادرکننده آسیا شدیم/ امروز ۹۰ درصد نیاز‌های کشاورزی را خودمان تامین می‌کنیم/ در ۲۱ محصول رتبه هفتم جهان هستیم/ انقلاب علمی در حوزه کشاورزی رخ داده است
به گزارش فرهنگ سدید، غلامحسین آقایا دبیر کمیته کشاورزی جنبش مردمی پاسداشت چهل سال انقلاب اسلامی صبح امروز (یکشنبه) در نهمین شنبه انقلاب با موضوع کشاورزی که در محل باشگاه خوارزم شرکت آبزی اکسیر کوثر برگزار شد در سخنانی اظهارداشت: پیش از پیروزی انقلاب اسلامی به دلیل سیاست‌های نادرست رژیم پهلوی، کشاورزی کشور با ورشکستگی روبرو بود.
وی با اشاره به واردات محصولات استراتژیک کشاورزی از خارج از کشور در دوران پهلوی ادامه داد: بسیاری از محصولات استراتژیک کشاورزی نظیر گندم، روغن، برنج، شکر خام و سفید، کره، تخم مرغ، گوشت، کود شیمیایی، حبوبات با تکیه به خارج تامین می‌شد و کسری فزاینده مواد غذایی به تورم قیمت این مواد در داخل کشور منجر شده بود.
آقایا گفت: پس از پیروزی انقلاب اسلامی به رغم مشکلات بسیاری که کشور در سال‌های نخست با آن روبرو بود، نظیر آشوب‌های گروه‌های ضد انقلاب، تحریم‌های اقتصادی ایران توسط غرب و نیز جنگ تحمیلی، اما بخش کشاورزی همواره یکی از بخش‌های اقتصادی مورد توجه نظام جمهوری اسلامی ایران بوده است.
وی ادامه داد: امروزه بالغ بر ۹۰ درصد از نیاز کشور به محصولات کشاورزی در داخل تامین می‌شود.
دبیر کمیته کشاورزی با اشاره به تاکیدات امام خمینی (ره) مبنی بر ضرورت خودکفایی کشور در زمینه محصولات استراتژیک افزود: کشور در زمینه محصولات استراتژیک نظیر گندم، لبنیات و گوشت، حرکت‌های قابل توجهی در راستای تولید این محصولات در پس از انقلاب صورت داده است.
وی ادامه داد: اهمیت ویژه‌ای که حضرت امام خمینی رحمه الله علیه از ابتدای انقلاب به کشاورزان و روستانشینان داشتند باعث شد که در اوایل انقلاب قدم‌های بسیار خوبی از طریق جهاد سازندگی برداشته شود.
آقایا باشاره به محوریت قرار گرفتن تولید در روستا‌ها، با تاکیدات خاص از جانب حضرت امام و مقام معظم رهبری تصریح کرد: این موضوع در اسناد بالادستی مورد توجه قرار گرفته است چه در قانون‌هایی که از طریق مجمع تشخیص مصلحت نظام وچه در برنامه‌های ۵ ساله توسعه و چشم انداز ۲۰ ساله که برای نظام اسلامی دیده شده است.
وی تاکید کرد: مسائل کشاورزی و دامداری از مسائل اساسی برای استقلال اقتصادی کشور در نظر گرفته شده است.
دبیر کمیته کشاورزی جبش مردمی گفت: همگان به این موضوع اذعان دارندکه دستاورد‌هایی که انقلاب اسلامی برای روستا‌ها و روستانشینان و مجموعه کشاورز و دامدار داشته، قابل قیاس با پیش از انقلاب نیست، ولی با این وجود، ظرفیت‌های روستا‌ها و بخش کشاورزی بسیار زیاد است.
وی ادامه داد: سرزمین ایران با داشتن حدود ۲۰ میلیون هکتار اراضی کشاورزی و شرایط اقلیمی متنوع وآب و هوای چهارفصل مستعد تولید محصولات کشاورزی مورد نیاز جمعیت ۳۰۰ میلیون نفری می‌باشد.
آقایا گفت: طبق آمار رسمی، دولت در سال ۱۳۵۶ کشور فقط توان تامین مواد غذایی مردم را برای ۳۳ روز در سال را داشت و ناچار بود تا باقی مواد غذایی را از خارج وارد کند؛ اما امروزه به خودکفایی بیش از ۹۰ درصدی در محصولات کشاورزی و نهاده‌های دامی رسیده ایم.
وی افزود: پس از انقلاب اسلامی با توجه ویژه نظام به توسعه بخش کشاورزی، ایران به سمت خودکفایی در کالا‌های استراتژیک مثل گندم حرکت کرد. این سیاست‌ها خود را در آمار‌های بانک جهانی نشان می‌دهد به طوری که با محاسبه ارزش افزوده بخش کشاورزی به قیمت تعدیل شده ثابت سال ۲۰۱۰، شاهد رشد ۳۰۰ درصدی این شاخص نسبت به اواخر رژیم پهلوی هستیم.
آقایا تاکید کرد: در سال ۱۳۵۳ مجموع تولید محصولات کشاورزی کشور به میزان ۱۷/۸ میلیون تن بوده و اکنون تولید محصولات مختلف کشاورزی به ۱۲۰ میلیون تن درسال یعنی ۶/۷۴ برابر می‌رسد.
دبیر کمیته گفت: در سال ۱۳۵۷ در زمینه گندم، کشور کاملا وابسته به خارج بود، اما خوشبختانه در حال حاضر با وجود خشکسالی‌های پی در پی به مرحله خودکفایی نزدیک شده ایم میزان تولید گندم درسال زراعی ۵۸-۱۳۵۷ به میزان ۴/۶۸۲ میلیون تن بوده و در سال زراعی ۹۶-۱۳۹۵ به ۱۲/۴ میلیون تن افزایش یافته است.
وی با اشاره به حجم تولید محصولات کشاورزی از اول انقلاب تاکنون گفت: تولید شکر یعنی نیشکر و چغندر قند در سال ۱۳۵۷ به میزان ۴/۵۵۷ میلیون تن بوده است که این رقم در حال حاضر به بیش از ۱۰/۵۳ میلیون تن افزایش یافته است.
آقایا ادامه داد: تولید نیشکر و چغندر قند طی سال‌های گذشته بیش از ۶ میلیون تن و به عبارتی ۱۳۱ درصد رشد داشته است.
وی با اشاره به حجم تولید انواع سبزی جات و صیفی جات در سال ۱۳۵۷ افزود: تولید انواع سبزی جات و صیفی جات به میزان ۴/۶۲۱ میلیون تن بوده است که این رقم در حال حاضربه بیش از ۱۵/۷۶۰ میلیون تن افزایش یافته است.
دبیر کمیته تاکید کرد: تولید انواع سبزی جات و صیفی جات طی سال‌های پس از پیروزی انقلاب اسلامی ۱۱ میلیون تن وبه عبارتی ۲۴۱ درصدی رشد داشته است.
آقایا گفت: ظرفیت سیلو‌های ساخته شده در قبل از انقلاب اسلامی به میزان ۷۰۸ هزار تن و آنهم کلا دولتی بوده است که این ظرفیت تا پایان سال ۱۳۹۶ به میزان ۱۴/۷۳۱ میلیون تن افزایش یافته و ۲۰ برابر شده است.
وی تاکید کرد: قبل از انقلاب اسلامی هیچ سیلوی خصوصی وجود نداشت در حالیکه به برکت انقلاب اسلامی و تا پایان سال ۱۳۹۶ به میزان ۱۰/۹۴۶ میلیون تن از ظرفیت سیلو‌های کشور متعلق به بخش خصوصی می‌باشد.
دبیر کمیته ادامه داد: تولید محصولات باغبانی طی ۳۹ سال گذشته در ایران ۱۹/۵ برابر شده است بطوریکه از ۱/۱۶ میلیون تن در ابتدای پیروزی انقلاب به ۲۲/۴۵ میلیون تن رسیده است.
آقایا افزود: با توجه به جمعیت ۳۵ میلیونی سال ۱۳۵۷ وسرانه مصرف ۳۳ کیلوگرمی محصولات باغی در آن سال، پس از گذشت ۳۹ سال و جمعیت ۸۰ میلیونی سال ۱۳۹۶ با افزایش ۴۵ میلیونی جمعیت سرانه مصرف به ۲۸۰ کیلوگرم محصولات باغبانی افزایش یافته است.
وی با اشاره به افزایش تولید محصولات باغبانی از ۱۵۵ میلیون تن به ۶۹۰ میلیون تن بیان داشت: سرانه مصرف از ۳۹/۷ کیلوگرم به ۹۰ کیلوگرم افزایش یافته است. به عبارت دیگر افزایش سرانه در این مدت در ایران ۸/۸ برابر و درجهان ۲/۳ برابرافزایش داشته است.
آقایا تاکید کرد: میزان کل تولیدات شیلاتی ایران در سال ۱۳۵۷ حدود ۳۲ هزار تن بوده که ۲۹ هزار تن آن از طریق صید و ۳ هزار تن از طریق آبزی پروری تولید شده است این میزان در سال ۱۳۹۵ به بیش از یک میلیون تن یعنی بیش از ۳۴ برابر افزایش یافته است که ۶۳۰ هزارتن از طریق صید و ۴۶۰ هزار تن از طریق آبزی پروری تامین شده است.
وی ادامه داد: میزان متوسط رشد سالانه تولیدات شیلاتی درایران ۱۰/۰۱ درصد بوده و این رشد در جهان ۲/۷ درصد بوده است. یعنی تولید شیلات در ایران نسبت به نرخ جهانی حدود ۴/۵ برابر شده است.
دبیر کمیته کشاورزی گفت: تعداد تعاونی‌های آب‌های شمال و جنوب کشور در مجموع در سال ۱۳۵۷ در کمترین حد خود بوده که این رقم در حال حاضر به بیش از ۳۵۰ واحد افزایش یافته است.
آقایا بیان داشت: تولید بچه ماهی به منظور رهاسازی و بازسازی در سال ۱۳۵۷ به ۱۵ میلیون قطعه بود و در سال ۱۳۹۵ به ۳۵۳ میلیون قطعه رسید که حاکی از افزایش ۲۳ برابری آن است.
وی همچنین درباره تولید محصولات بسته شده گفت: کارخانه کنسروسازی در ایران درسال ۱۳۵۷ تعداد یک واحد و دردا سال ۱۳۹۵ به ۱۳۴ واحد افزایش یافته است.
آقایا درباره فراوری محصولات نیز گفت: واحد فرآوری در سال ۱۳۵۷ تعداد ۸ واحد و در سال ۱۳۹۵ به بیش از ۱۴۷ واحد افزایش یافته است؛ این یعنی میزان فراوری محصولات ۱۸ برابر شده است.
دبیر کمیته کشاوری درباره عملکرد سازمان شیلات ایران گفت: این سازمان در تولید ماهی قزل آلا در آب شیرین در جهان در سال ۲۰۱۵ رتبه اول و در صید تون ماهیان در کل اقیانوس هند رتبه دوم را کسب کرده است.
وی ادامه داد: سرانه مصرف آبزیان از یک کیلوگرم در سال ۱۳۵۷ به بیش از ۱۱ کیلوگرم در سال ۱۳۹۶ افزایش یافته است؛ این مطلب یعنی مردم نسبت به قبل از انقلاب ۱۱ برابر ماهی مصرف می‌کنند.
آقایا در ادامه سخنان خود با بیان اینکه حفاظت خاک و آبخیزداری از ۶۸۹ هزار هکتار قبل از انقلاب به ۲۶/۵۵۷ هزار هکتار افزایش یافته است، بیان داشت: عملیات بیابان زدایی از ۱/۲۰۷ میلیون به ۵/۹۹۴ میلیون هکتار افزایش یافته است.
دبیر کمیته کشاورزی گفت: در حوزه عملیات مرتع داری هم از ۱۷۰ هزار هکتار به ۶/۷۱۶ میلیون هکتار رسیده‌ایم.
آقایا به حوزه زراعت و جنگلکاری اشاره کرد و گفت: در زراعت چوب که قبل از انقلاب صفر بوده الان به ۲۶۲/۳ هزار هکتار افزایش یافته است همچنین عملیات جنگلکاری در شمال کشوراز ۴۳ هزارهکتار با رشد ۱۱/۶ برابری به ۴۹۸/۹ هزار هکتار رسیده است.
وی ادامه داد: عملیات جنگلکاری خارج ازشمال از ۱۳/۵۵۰ هزارهکتار با رشد ۷۹ برابری به ۱/۰۷ میلیون هکتاررسیده واخذ اسناد اراضی ملی از ۳۰۰ هزار هکتار با رشد ۴۳۵ برابری به ۱۳۰/۵۵۲ میلیون هکتار رسیده است.
آقایا درباره تولید گوشت و شیر نیز گفت: در زمینه تولید گوشت قرمز از ۳۹۷ هزار تن درسال ۱۳۵۷ به ۸۲۳ هزار تن در ۱۳۹۵ رسیدیم؛ همچنین تولید گوشت طیور از ۱۶۰ هزار تن درسال ۱۳۵۷ به ۲/۰۶۹ میلیون تن در ۱۳۹۵ افزایش یافته و تولید شیرخام نیز از ۲/۶۲۰ میلیون تن درسال ۱۳۵۷ به ۹/۶۵۳ میلیون تن در ۱۳۹۵ افزایش یافته است.
آقایا در ادامه به موضوع غلات اشاره کرد و گفت: تولید غلات در ایران در سال ۱۳۵۷ حدود ۸/۴۷۴ میلیون تن بوده است که این رقم در حال حاضر به بیش از ۲۲/۸۰۹ میلیون تن افزایش یافته است.
وی خاطرنشان کرد: تولید برنج بعنوان دومین محصول راهبردی و پرمصرف کشور (پس ازگندم) نیز رشدی بالغ بر ۶۰ تا ۷۰ درصدی نسبت به قبل از انقلاب اسلامی داشته است که تا حد بسیار قابل توجهی از واردات آن کاسته شده است.
دبیر کمیته کشاورزی با اشاره به اطلاعات فائو گفت: ایران در تولید یک سوم از تعداد محصولات اصلی دنیا دارای رتبه‌های اول تا دهم جهان بوده که سهم محصولات باغی ۱۵ و محصولات زراعی ۷ محصول است.
«بر اساس گزارش فائو در سال ۲۰۰۸؛ ایران در ۲۱ محصول غیر از پسته که رتبه نخست تولید را در جهان دارد، جزء هفت کشور نخست جهان است.»
آقایا درباره برخی اقداماتی که به عنوان نخستین بار در حوزه کشاورزی صورت گرفته است گفت: ایران نخستین تولید کننده محصولاتی نظیر زعفران، پسته، خاویار، زرشک، انار، میوه‌های توتی در جهان است.
«بر اساس آمار منتشره از سوی سازمان جهانی خوار و بار و کشاورزی سازمان ملل (فائو) در محصولات خرما، زردآلو رتبه دوم جهان، در تولید هندوانه، گیلاس، طالبی، سیب، گردو، خیار رتبه سوم جهانی، در تولید محصولاتی، چون بادام، گوسفند، پشم، به رتبه چهارم، در محصولات نخود، سبزیجات، رازیانه رتبه پنجم، در آجیل، شیر گاو، گوجه فرنگی رتبه ششم جهانی، در تولید انگور، پیاز، آلبالو، کیوی، شیر گوسفند رتبه هفتم، در هلو، نارنگی، لیمو (زرد و سبز)، پرتقال، شیر بز، کدو، کدو تنبل، خرچه (میوه‌ای که در آذربایجان غربی می‌روید) رتبه هشتم، در تولید عدس رتبه نهم و در تولید محصولاتی، چون خرمالو، چای، عسل رتبه دهم را در جهان به خود اختصاص داده است.»
دبیر کمیته کشاورزی گفت: تولید غلات در ایران طی سال‌های پس از پیروزی انقلاب اسلامی با افزایش بیش از ۱۴ میلیون تنی و رشد ۱۶۹ درصدی مواجه شده وایران نهمین تولید کننده بزرگ غلات در قاره آسیا است.
آقایا با اشاره به دستاورد‌های علمی انقلاب اسلامی در حوزه کشاورزی نیز گفت: تعداد دانش آموختگان رشته‌های کشاورزی و علوم مرتبط در سال ۱۳۵۵ تعداد ۱۱۰۰۰ نفر بوده که در حال حاضر به بیش از ۱۰۰۰۰۰ نفر رسیده است.
وی ادامه داد: تعداد دانشجویان رشته کشاورزی و علوم مرتبط در سال ۱۳۵۷ بسیار محدود بوده، ولی در حال حاضر بیش از ۴۶۰۰۰۰ نفر است و از این تعداد ۱۱۵۰۰۰ نفر در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری تحصیل می‌کنند.
دبیر کمیته کشاورزی در پایان بیان داشت: تعداد کل واحد‌های دانشگاهی و مدارس عالی علوم کشاورزی در زمان پیروزی انقلاب اسلامی ۲۶ واحد بوده که در حاضر فقط ۱۲۰ واحد دانشگاهی دولتی دارای رشته‌های کشاورزی هستند و ده‌ها دانشگاه و موسسه آموزش عالی غیر انتفاعی نیز در این زمینه فعال هستند. همچنین بیش از ۴۰۰ موسسه، مرکز و ایستگاه علمی و تحقیقاتی با بیش از ۲۰۰۰ عضو هیئت علمی فقط در بخش دولتی و در تابعیت وزارت جهاد کشاورزی فعالیت دارند.
