اجتماع - صفحه 2

مهم‌ترین ویژگی حاج قاسم این است که در دوره‌هایی که در بیشتر مسائل ما با پاسخ‌های نظری ناکارآمد مواجه بودیم، یک پاسخ عملی و کارآمد به خیلی از مسائل پیش روی جامعه ما و انقلاب اسلامی داد. از این جهت پاسخ‌های متمایزی را توانست خلق کند.

اجتماع هم از زنان و مردان تشکیل شده است و فقه می‌خواهد روابط مردان و زنان را با هم تنظیم کند. به خاطر همین جنبه اجتماعی است که تاکید می‌کنیم زن باید با رعایت حجاب شرعی موتورسواری کند. قاعدتاً اگر زن بخواهد در منزل شخصی خودش موتورسواری کند نیازی به حجاب نیست ولی چون ما بر اساس فقه اجتماعی بحث می‌کنیم می‌گوییم باید حجاب را رعایت کند.

آنچه که در پاییز سال ۱۴۰۱ اتفاق افتاد، بیشتر از آنکه به یک اتفاق (happen) شبیه باشد، به یک رویداد (event) شبیه بود. تفاوت مهم اتفاق و رویداد در این است که اتفاق، هر حادثه‌ای است که می‌تواند اثرگذار یا بی‌اثر باشد؛ اما رویداد، اتفاقی است که بر اثر سلسله فرایندهایی رخ می‌دهد و اثر آن تا مدت‌ها می‌تواند هر چیزی را در اطراف خود دگرگون سازد. آنچه که من می‌خواهم در این یادداشت به آن بپردازم از منظر دیگری بوده که کمتر بدان پرداخته شده است. شاید از این روی که بیشتر تحلیل‌کنندگان اتفاقات پاییز ۱۴۰۱، متعلق به نسلی هستند که فاصله سنی زیادی با هسته مرکزی شرکت‌کنندگان در اتفاقات آن روزها و همچنین مدافعانش دارند. ناگفته پیداست که بیشتر این تحلیل‌ها از هم زاویه دید لازم با شرکت‌کنندگان و مدافعان اتفاقات پاییز ۱۴۰۱ برخوردار نیستند. آنچه که در اینجا توجه مرا به خود جلب کرده است و تصور می‌کنم حلقه مفقوده تمام این تحلیل‌هاست، بحث دیالوگ است.

اصل فرهنگ ریشه‌دارتر از نظامات دیگر است ولو اینکه صورت خارجی آن را فرهنگی نبینیم؛ بنابراین فرهنگ از منظر علامه طباطبایی یک حقیقت انسانی و ذهنی است.

گلوگاه اصلی کارکردهای مسجد در زمانه ما، امام‌جماعت است. امامی که واقعاً زندگی‌اش را وقف مسجد کند یا حداقل محور فعالیت‌هایش را مسجد بگذارد. ما این سبک آدم‌ها و روحانیون را متأسفانه در ده‌های اخیر و بعد از انقلاب عملاً از دست دادیم.

کتاب «تهران جان» نوشته مهدی قزلی و مکرمه شوشتری توسط انتشارات سوره مهر منتشر و راهی بازار نشر شد.

مراد از سوژگی انسان، خواست و اراده‌ای است که در بشر جدید به‌منظور دخل و تصرف در همۀ امور پدید آمد. بشر جدید حاضر نبود تسلیم هیچ امری شود؛ لذا همه چیز، از طبیعت گرفته تا حتی خود انسان و جامعه، می‌بایستی ابژۀ وی شده و آن را تحت اختیار و ارادۀ خود سامان دهد. هویت چهل‌تکه دقیقاً جایی است که این گوهرۀ تجدد به کمال خود می‌رسد.

شعر، خود زمینه تأثیرگذاری بر هنرهای مهم دیگری مثل موسیقی را نیز فراهم می‌کند. موسیقی بدون شعر، بخش اقلیتی از موسیقی جهان است و اغلب، موسیقی با شعر همراه است. به ویژه در موسیقی ایرانی شعر همیشه همراه موسیقی بوده است. در هنرهای دیگر هم همین‌طور است و همراهی با شعر برای مثال در هنرهایی مثل هنرهای تجسمی و حتی در سینما نیز دیده می‌شود؛ گویی نوعی خیال شاعرانه در شاخه‌های مختلف هنری رسوخ پیدا کرده و زیربنای بسیاری از اتفاقات هنری مبارک در سینمای ما هم بوده است.

امروز در زمینه هوش مصنوعی باید ده‌ها کتاب با ایده‌های داخلی داشتیم. باید سعی کنیم خودمان فکر کنیم و بنویسیم. این مسئله مبنای هرمنوتیکی دارد. هرمنوتیک امری کاملاً محلی است که اگر آن را متوجه می‌شدیم، خیلی از مباحث علوم ما حتی مباحث فنی و پزشکی تغییر می‌کردند. این مسئله امروز شامل حال هوش مصنوعی نیز می‌شود.

چرا باید فرهنگ داشت؟چگونه فرهنگی باید داشت؟ اصلا چگونه فرهنگی میتوان خواست و داشت؟آن علوم فرهنگی که مینامندش چگونه علومیست؟اینها علم اند یا دانش؟این علوم فرهنگی را چگونه مطالعه کنیم؟ بومی سازیشان برای مقاصد محلی چگونه ممکن است؟

برخواستن مشروعیت یک حکومت از ناحیه دین و نه نظریه شاهی، لحاظ مشروعیت، مستقل از شخصی غیر فقیه برای فقیه، گسترش عمل به شریعت اسلامی، قرارگیری روحانیت در مناسبی همچون قضاوت و... که به لحاظ فقهی تعلق به او داشته و همگی ایده‌هایی بوده که در طول تاریخ، در فقاهت شیعه تکوین یافته و بارور شده است، اما عسرت زمانه برای دینداری، باعث می‌شده تا عالمان شیعه به واسطه تمسک به اصل تقیه، نحوه عملی متفاوتی را با شاهان وقت برقرار نمایند.

سیاست، به صراحت، پاسخی به آسیب پذیری انسان است. عمیق‌ترین امید‌ها و ترس‌های ما در عرصه سیاسی نفوذ می‌کند، و این واقعیت ما را مستعد صدور و پذیرش توهمات سیاسی می‌کند، توهم‌هایی که اغلب با چنان سرسختی پرشوری افراد به آن می‌چسبند، و آنقدر در برابر استدلال‌های عقلی مقاوم هستند که با توصیف فروید از «توهمات» مطابقت دارند.

نگاه جمهوری اسلامی، نگاه تکریم و احترام زن است؛ نقطه مقابلِ نگاه رایج غرب به زن که نگاه کالایی و ابزاری است و حرمت زن در منطق غربی و روش غربی و سبک زندگی غربی در هم شکسته».

اگر قدرت تشخیص وضعیت روحی طرف مقابل را داشته باشیم و میزان ناراحتی و خشم او را بتوانیم درک کنیم شاید بتوانیم با گرفتن تصمیمی درست، به سوی پایان دادن بحث و بحران گام برداریم.

از نظر آموزه‌های وحیانی برای بسیاری از مردم آبروی اجتماعی تا جایی مهم است که جان و مال خویش را برای آن فدا می‌کنند تا بتوانند آبروی خویش را حفظ کنند؛ زیرا برای بسیاری از انسان‌ها، تجلیات انسانی مهم‌تر از هر چیز دیگری است؛ از همین رو حاضرند جان و مال خویش را بدهند، ولی آبرویشان را حفظ و صیانت کنند؛ یعنی نمی‌خواهند در حالی زنده باشند که آبرویی ندارند و از وجاهت و شرافت و اعتبار اجتماعی ساقط شده‌اند.

«انضباط اجتماعى» مفهوم بسیار گسترده و عمیقی است. یعنى افراد در همه فعالیت‌های اجتماعى مراقب باشند در چارچوب قانون، شرع، عقل و مقررات عرفى حرکت کنند تا هیچ تخلفى از آنان سر نزند. از این رو انضباط اجتماعی از درون مایه‌های مهم فرهنگ اصیل اسلامی و انقلابی به شمار می‌آید. انضباط اجتماعی، برخلاف وجدان که غالباً فردی است و در حیطه مسائل شخصی مطرح می‌شود، عمدتاً در رفتار‌هایی مورد تأکید قرار می‌گیرد که با اجتماع سر و کار دارد

آیت اللّه احمدی میانجی، از شمار عالمانی بود که ضمن برخورداری از درجه بالای اخلاق اسلامی، در عرصه اجتماعی نیز توفیقاتی داشته اند.

مهرآیین در اولین سری از وبینار تحت عنوان کرونا و ذهنیت جمعی در ایران: پدیده‌هایی مانند زلزله، مالاریا، اپیدمی‌ها و کرونا این‌ها پدیده اجتماعی هستند، چون در درون جامعه محقق می‌شوند و بر روی جامعه تأثیرگذارند، اما آغاز آن‌ها اجتماعی نیست لذا اجتماع نتوانسته با این پدیده‌ها کامل درگیر شود// سرگلزایی: روایت‌های مخرب روایت‌هایی هستند که فزاینده تعصب، تحجر و رخوت و خشونت هستند. یعنی منجر می‌شود ما در چارچوب‌های جزمی و بدون استدلال و سند محکم‌تر بمانیم و روی حرف خود پافشاری کنیم.

حتما تا کنون بار‌ها از تماشای مسابقات فوتبال لیگ‌های برتر اروپایی لذت برده اید، یا در بازی‌های مجازی از هدایت یک بازیکن مطرح استفاده کرده اید و یا شاید شما هم جزو یکی از میلیون‌ها مخاطب این ورزشکاران در شبکه‌های اجتماعی باشید و به نظاره آن‌ها در جمع خانوادگی و یا باشگاهی نشسته باشید.

در آموزه‌های قرآن، راهکار‌هایی برای مهار شهوت به طور عموم و مهار شهوت جنسی برای مردان بیان شده است. نویسنده در این مطلب به واکاوی یکی از راهکار‌های قرآن به عنوان «عفت» پرداخته است.