گروه تعلیم و تربیت فرهنگ سدید- محمود کوهستانی: به عقیده برخی کارشناسان در سالهای اخیر معضلات فرهنگی و ضعف علمی در مدارس به درجه هشداردهندهای رسیده است که این خود سبب افزایش بدبینی و بی اعتمادی اکثر خانوادهها به معلمان و مدارس شده است، همچنین یکی از مسائلی که دانش آموزان پس از سپری کردن دوران تحصیل با آن دست و پنجه نرم میکنند مهارتهای زندگی فردی و اجتماعی است که در این باره به گفتگو با محمد حیدرپور، جامعه شناس و مدرس دانشگاه پرداخته ایم که در زیر میخوانید:
محمد حیدرپور: در جامعه ما که مهمترین مولفه سرمایه اجتماعی، اعتماد اجتماعی است به سطح بسیار پایینی نزول کرده است و گروههای مرجعی که در اوایل انقلاب بهمن ۵۷ دارای بالاترین اعتماد اجتماعی از سوی مردم بودند دچار دگرگونی شده اند، لذا مردم اعتماد خود را از آنها سلب کرده اند. اگرچه معلمین و اساتید دانشگاه هنوز مورد اعتماد و وثوق مردم جامعه هستند، اما این مسئله نسبت به اوایل انقلاب به سطح پایینی سقوط کرده است.
مسئله این است که معلمین بدلیل درآمد بسیار کم انگیزه قوی در کار خود ندارند و همزمان برای تامین معاش خود به کارهای دیگر میپردازند. در نتیجه با توان جسمی و ذهنی پایین به کار آموزش پرداخته و بازدهی کار آموزش شیب نزولی پیدا میکند. از طرفی دانش آموزان نیز چشم انداز مثبتی برای جامعه نمیبینند و انگیزه لازم برای فراگیری دانش را نخواهند داشت.
برای حل این معضلات فرهنگی باید اقدامات اساسی انجام داده و نگرانی معلمین از بابت درامد و حقوق مکفی را پاسخ شایسته و بایسته داد. مشکل معلمین ما قبل از هر چیز جنبه اقتصادی دارد. البته در کنار این باید آموزشهای مقتضی حین خدمت نیز داشته باشند تا با تازههای فنون و مهارتهای تدریس برای پاسخگویی به نیازهای آموزشی دانش آموزان و ایجاد انگیزه قوی پیشرفت در آنها آماده و مهیا باشند.
در مدارس و سیستمهای آموزشی کشور باید قبل از هر چیز درس مهارتهای اجتماعی گنجانده شود تا دانش آموزان مهارت گفتگو و شنیدن و برقراری روابط اجتماعی و دیگر مهارتهای اجتماعی را کسب کنند که متاسفانه معلمین ما در ارتباط با برخی مهارتهای فردی و اجتماعی از جمله مهارت گفتگو که یکی از مولفههای مهم آن مهارت شنیدن است ضعف دارند. معلمین باید ابتدا مهارت گفتگو و شنیدن را در خود تقویت کنند سپس مهارتها را به دانش آموزان یاد دهند.
ما باید شرایطی را مهیا کنیم تا معلمین علاوه بر این مهارت ها، مهارت تساهل، مدارا و مهربان بودن بچهها در برخورد با طبیعت بی جان و جاندار اعم از گل و گیاهان و درختان و همچنین حیوانات را به آنها یاد دهند. فلذا باید به دانش آموزان یاد داده شود که رعایت ادب در تعاملات و برخوردهای اجتماعی مهمترین سرمایه اجتماعی افراد و جامعه محسوب میشود.